پرش به محتوا

ویکی‌کودک:عناصر شیمیایی/ید

ویکی‎کتاب، کتابخانهٔ آزاد

چه شکل، طعم و بویی دارد؟

[ویرایش]
بخار صورتی-بنفش بخار ید درون یک فلاسک آزمایشگاهی

یُد یک فلز خاکستری تیره یا بنفش است. ید می‌تواند به یک گاز صورتی-بنفش تصعید شود که بوی آن مضر است.

چگونه کشف شد؟

[ویرایش]

برنارد کورتویس در سال ۱۸۱۱ به طور اتفاقی یُد را کشف کرد.

نام آن برگرفته از چیست؟

[ویرایش]

نام یُد برگرفته از یک واژه یونانی به معنی «بنفش» است. ید عنصری است که هم در فاز جامد و هم در فاز گاز، رنگ بنفش دارد.

در کجاها یافت می‌‌شود؟

[ویرایش]

ید معمولا در آب دریا به صورت یون ید (یدید) یافت می‌شود. جلبک‌های علف دریایی و کلپ قادرند ید را در خود جذب کنند و ما می‌توانیم آن‌ها را به دلیل داشتن ذخیره ید برداشت و استفاده کنیم.

چه کاربردهایی دارد؟

[ویرایش]

از دید خوراکی، مقدار بسیار کم ید برای موجودات زنده لازم است. ما به دلیل تولید هورمون تیروئید در غده تیروئید که در زیر گردن قرار دارد ناچاریم در رژیم غذایی‌مان ید مصرف کنیم وگرنه به بیماری‌ای موسوم به گوآتر مبتلا خواهیم شد که در آن غده تیروئید بزرگ می‌شود (جالب اینکه مصرف بیش از حد تیروئید نیز موجب ورم کردن غده تیروئید می‌شود).

نیتروژن تری‌یدید بسیار ناپایدار و در ساخت مواد انفجاری کاربرد دارد.

همچنین از ید می‌تواند به عنوان شناساگر نشاسته استفاده کرد. در تست وجود نشاسته ید سبب آبی‌رنگ شدن می‌شود که در نتیجه ترکیب شدن ید با نشاسته رخ می‌دهد.

آیا خطرناک است؟

[ویرایش]

عنصر ید خطرناک و سمی است و نمی‌توانید آن را لمس کنید.

منابع

[ویرایش]