ویکی‌کتاب:میز تحریر

ویکی‎کتاب، کتابخانهٔ آزاد
(تغییرمسیر از میز تحریر)
پرش به ناوبری پرش به جستجو
Nuvola apps file-manager.png
میان‌بُر:
[[وک:مت]]
میز تحریر در ویکی‌کتاب، مکانی برای مطرح کردن سوالات عمومی، درخواست راهنمایی و اظهار نظر از دیگر کاربران، و بحث بر سر مسایل مختلفی است که در ویکی‌کتاب اهمیت دارد.

سال نو مبارک![ویرایش]

نوروز ۱۳۹۸

سال نو رو به همه کاربران ویکی‌کتاب تبریک میگم. امیدوارم سال خوبی داشته باشید سرشار از خیر و برکت. --دوستدار ایران بزرگ پنجشنبه،۱ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۲۴ (ایران) ‏۲۱ مارس ۲۰۱۹، ساعت ۰۶:۵۴ (UTC)

ویکی‌انبار[ویرایش]

  • ویکی‌انبار یکی از بزرگترین وبگاه‌های ویکی است. شاید علتش این باشه که استفاده از مالتی‌مدیا (پرونده‌های نگاره، شنیداری، ویدئویی، کلیپ، ...) روز به روز در حال افزایشه.
  • تعداد نگاره‌های بارگذاری شده در ویکی‌پدیای فارسی بسیار اندک هست و از سایر انواع پرونده (کلیپ، شنیداری، ...) برخوردار نیست ولی تعدا نگاره های ویکی‌انبار رقم بسیار زیادی است.
  • قوانین مربوط به حق تکثیر در ویکی‌انبار برای نگاره های ارسالی مورد بررسی قرار میگیره (بر اساس پروانه کرییتیو کامنز). خب این چه ایرادی داره؟ استفاده نکردن از ویکی‌انبار یعنی اینکه ما قصد نداریم از حق تکثیر حمایت کنیم.
  • به نظرم بیشتر از ۹۰ درصد نگاره هایی که اکنون در مقالات ویکی‌پدیای فارسی استفاده شده از ویکی‌انبار هستند. اینکه کاربران فارسی‌زبان در ویکی‌انبار مشارکت نمیکنند تقصیر خودشون هست نه ویکی‌انبار. کاربران آلمانی، فرانسوی، هلندی، ژاپنی، ... دارن از ویکی‌انبار به خوبی استفاده میکنند.
  • علاوه بر پرونده‌های ویکی‌انبار، خالق اثر هم به ویکی‌داده پیوند شده و اطلاعات مربوط به هر پرونده از طریق ویکی‌داده قابل شناسایی هست.
  • اپلیکیشن ویکی‌انبار برای گوشی همراه (اندروید) توسعه داده شده تا کاربران بتونن به آسونی نگاره ها رو بارگذاری کنند. با توجه به زیاد شدن استفاده از گوشی‌های همراه این کار بسیار در رشد ویکی‌انبار مفید بوده.
  • دسترسی به ویکی‌انبار برای مدت مدیدی برای کاربران ایران ممنوع بود اما با رفع فیلتر، کاربران ایرانی هم میتونن از مزایای این سایت استفاده کنند.

اگرچه بارگذاری محلی همچنان قابل استفاده هست ولی بنده توصیه میکنم از ویکی‌انبار استفاده کنید. --دوستدار ایران بزرگ شنبه،۱۷ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۱۲:۳۹ (ایران) ‏۶ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۰۹:۰۹ (UTC)

بررسی حق تکثیر کتاب های چاپی (بحث از ویکی‌پدیا)[ویرایش]

در ویکی‌کتاب و همچنین ویکی‌پدیا معمولا به دلیل سهولت از منابع آنلاین استفاده میکنیم ولی تعداد منابع مکتوب هم بسیار زیادند و نباید از آنها غافل شد. یکی از دلایل استفاده نکردن از منابع مکتوب عدم آشنایی با حق تکثیر آنهاست. آیا برای استفاده از یک کتاب که حق تکثیر دارد باید از ناشر اجازه بگیریم یا از نویسنده کتاب؟ اگر کتابی داشته باشیم که حق تکثیر آن مشخص نباشد بدین صورت که هیچ هشداری از بابت حق تکثیر در آن نباشد آیا میتوانیم از محتوای آن در ویکی‌کتاب یا ویکی‌پدیا استفاده کنیم؟ --دوستدار ایران بزرگ ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۱:۳۵ (UTC)

خیر در شرایطی که حق تکثیر نامشخص است همیشه فرض براین است که کپی‌رایت دارد Mardetanha (بحث) ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۱:۳۶ (UTC)
طبعا باید تا ۵۰ سال پس از مرگ نویسنده صبر کنیم تا بتونیم از مطالب یک کتاب برای سایت استفاده کنیم. چنین کاری اصلا عاقلانه نیست وقتی منابع آنلاین بدون محدودیت دردسترس هستند. با این حال هنوز میبینیم در سایت، از منابع چاپی هم استفاده شده مثلا در مقاله «سفیدرود» از کتاب «تاریخ سرزمین ایران» نوشته عباس پرویز استفاد شده که هنوز ۵۰ سال از مرگ وی نگذشته (۱۳۶۶ ه خ) و کتابش به قیمت ۳۶ هزار تومان در سایتهای فروش کتاب مثل این فروخته میشود. آیا این کار نقض حق تکثیر نیست؟ با توجه به طولانی بودن مدت زمان حق تکثیر، راه حل چیست؟ --دوستدار ایران بزرگ ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۲:۲۹ (UTC)
صرف ارجاع دادن یا استفاده به یک منبع که به معنای نقض حق تکثیر آن نیست. آیا کپی شده؟--1234 (بحث) ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۵:۱۷ (UTC)
@Doostdar: طبق ماده 12 قانون حمایت حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان ایران حق تکثیر آثار تا 30 سال بعد از درگذشت پدیدآورنده است. فرهنگ2016 (بحث) ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۶:۱۸ (UTC)
ماده 7 همین قانون هم برای آثاری که دارای حق تکثیر است، نوشته: «ماده ٧- نقل از اثرهایی که انتشار یافته است و استناد به آنها به مقاصد ادبی و علمی و فنی و آموزشی و تربیتی و به صورت انتقاد و تقریظ با ذکر ماخذ در حدود متعارف مجاز است.» فرهنگ2016 (بحث) ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۶:۲۱ (UTC)

اگر کپی شده باشد و عینا نقل طبعا نقض حق کپی رایت است . اگر بصورت نقل قول باشد و مشخصا اعلام شود که در کتاب ... و در حد یک پاراگراف کوتاه (دو یا سه خط) فکر نکنم مشکلی باشد و گرنه دادن ارجاع و رفرنس اگر دارای اعتبار باشند، نه تنها مشکلی ندارد بلکه بسیار هم عالی است. -- Hootandolati(بحث) «دوشنبه،۱۹ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۲۰:۵۷ (ایران)» ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۶:۲۷ (UTC)

در هشدار حق تکثیر بعضی از کتابها حتی مجوزی برای کپی بخشی از مطالب کتاب داده نشده است و به هیچ صورتی اجازه کپی مطالب داده نشده. به نظرم در زبان فارسی منابع چاپی خیلی بیشتری نسبت به منابع آنلاین داشته باشیم و متن‌های آنلاین فارسی بسیار کمتر از متن انگلیسی است که در اینترنت قرار داده شده. بنابراین استفاده از متون چاپی برای ما اهمیت دو چندان دارد. --دوستدار ایران بزرگ ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۹:۲۱ (UTC)
منظور از بخشی از کتاب یک پاراگراف و دو سه خط نیست. منظور کپی از یک فصل و یا چند صفحه است. و عموما هم به قصد انتفاع. با ذکر منبع و بیان دو سه خط قطعا کپی رایت نقض نمی شود.
مثال مشابه را د رمورد فیلم می توانیم ببینیم کپی رایت فیلم ها هم همین گونه است اما پخش زیر سه دقیق( اگر اشتباه نکنم) از سکانس های مختلف در خصوص نقد و غیره اشکال ندارد. و یا در اخبار مثلا bbc برای مثلا 10 ثانیه یا 15 ثانیه فوتبال را گه در حال پخش مستقیم است نشان می دهند بدون اینکه کپی رایت نفض شود. صرفا در موردش گزارش می دهند که بازی با فلان نتیجه در جریان است. -- Hootandolati(بحث) «سه‌شنبه،۲۰ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۰۰:۴۵ (ایران)» ‏۸ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۲۰:۱۵ (UTC)
@Hootandolati: اگر یک پاراگراف از یک کتاب فیزیک رو عینا در ویکی‌کتاب کپی کنم آیا حق تکثیر نقض نمیشود؟ مراحل اخذ اجازه از ناشر یا مولف به چه صورت است؟ آیا اجازه برای کپی بخشی از کتاب صورت میگیرد یا کل کتاب؟ آیا سایتی مثل ویکی‌کتاب یا ویکی‌پدیا میتونه از مولف های خیر که قصد دارند زودتر از مرگشون اثر تالیفی رو پخش کنند برای این کار اجازه بگیره و اقدام به نشر کنه؟ --دوستدار ایران بزرگ ‏۹ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۷:۲۸ (UTC)
@Doostdar: ویکی نبشته داستان و مقررات خودش را دارد و بر اساس قانون حمایت حقوق مولفان و مصنفان و هنرمندان و متمم های آن عمل می کند. مطابق قانون یک بازه زمانی مشخصی برای امکان استفاده آزاد از این مطالب نیاز است که حتی در مورد آثار ترجمه شده و یا تصحیح شده هم رعایت می شود. مطابق با ماده 12این قانون :مدت استفاده از حقوق مادی پدید آورنده موضوع این قانون که به موجب وصایت یا وراثت منتقل می‌شود از تاریخ مرگ پدیدآورنده پنجاه سال است و اگر وارثی وجود نداشته باشد یا بر اثر وصایت به کسی منتقل نشده باشد برای همان مدت به منظور استفاده عمومی در اختیار حاکم اسلامی (ولی‌فقیه) قرار می‌گیرد.
در نقل قول یک پاراگراف چند خط است ؟ یک وقت شما دو یا سه خط را نقل می کنید و یا یک موضوعی را به نقل از یک کتاب بصورت اختصار در پاراگراف نقل شده بنا به اهمیت بازگو می کنید. یک وقت یک پاراگراف مطول 15 خطی را بازنشر می دهید. نکته مهم در اینجا توجه به وزن نقل قول و قطعا تعداد سطور هم باید باشد. من به شخصه فکر میکنم نقل دو سه خطی و یا نهایتا یک پاراگراف کوتاه ( 3-4) خطی مشکلی نداشته باشد. در بحث حقوق نشر هم به این موضوع نقض حق تکثیر نمی گویند.( البته قطعا باید با ادرس دهی دقیق و نقل ماخذ باشد.) برای مثال در پایان نامه ها شما اگر ذکر منبع نکنید و این نوشتار را در داخل گیومه و بصورت جدا از متن ننویسید به عنوان تقلب یاد می شود. و صد البته همین کار هم در پایان نامه نویسی تا اندازه ای متناسب ( با کل پایان نامه امکان پذیر است درصد پایینی از کل متن) و نمی تواند از یک حدی بیشتر شود. -- Hootandolati(بحث) «سه‌شنبه،۲۰ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۲۳:۳۰ (ایران)» ‏۹ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۱۹:۰۰ (UTC)

محتوای اشتباه ویکی‌کتاب مجاری[ویرایش]

به تازگی متوجه شدم بسیاری از صفحات ویکی‌کتاب مجاری (Wikikönyvek) شرایط مناسب ویکی‌کتاب رو ندارند و در واقع ایبوک آموزشی نیستند. به همین علت ویکی‌کتاب مجاری رشد کمی زیادی داشته. بعضی از صفحات مثل این شعر هستند و بعضی صفحات مثل این فرهنگ لغت هستند. --دوستدار ایران بزرگ شنبه،۳۱ فروردین ۱۳۹۸، ساعت ۱۱:۴۵ (ایران) ‏۲۰ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۰۸:۱۵ (UTC)

نگاهی به رتبه ویکی‌کتاب پارسی (اردیبهشت ۱۳۹۸)[ویرایش]

نام ویکی تعداد صفحه مفید (تقریبی) رتبه کشورهای عمده
انگلیسی هشتاد و دو هزار ۱ آمریکا، بریتانیا، استرالیا
مجاری سی و دو هزار ۲ مجارستان
آلمانی بیست و شش هزار ۳ آلمان و لوکزارمبورگ
فرانسوی پانزده هزار ۴ فرانسه، بلژیک، کانادا
پرتغالی دوازده هزار ۵ پرتغال، برزیل
آذربایجانی سه هزار ۱۶ آذربایجان
پارسی سه هزار ۱۷ ایران، افغانستان

--دوستدار ایران بزرگ شنبه،۷ اردیبهشت ۱۳۹۸، ساعت ۱۱:۱۷ (ایران) ‏۲۷ آوریل ۲۰۱۹، ساعت ۰۷:۴۷ (UTC)

پی‌دی‌اف[ویرایش]

لطفا از قرار دادن فایل‌های پی‌دی‌اف در ویکی‌کتاب خودداری کنید. متن کتاب‌ها باید به صورت تایپ شده و در قالب ویکی‌متن باشد. --دوستدار ایران بزرگ پنجشنبه،۱۶ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۱۲:۵۹ (ایران) ‏۶ ژوئن ۲۰۱۹، ساعت ۰۹:۲۹ (UTC)

وبگاه های دزد محتوا[ویرایش]

با وبگاه های دزد محتوا یا scraper آشنا شوید [۱]. --دوستدار ایران بزرگ پنجشنبه،۲۳ خرداد ۱۳۹۸، ساعت ۱۰:۴۸ (ایران) ‏۱۳ ژوئن ۲۰۱۹، ساعت ۰۷:۱۸ (UTC)