آثار فرهنگی اجتماعی و روانی فناوری اطلاعات روی انسان/مفاهیم اجتماعی فناوری اطلاعات مدرن

ویکی‎کتاب، کتابخانهٔ آزاد
پرش به ناوبری پرش به جستجو
آثار روانی اندروید ناظر بر روابط انسان با انسان مفاهیم اجتماعی فناوری اطلاعات مدرن تعامل بین ارتباطات شبکه و اجتماع
آثار فرهنگی اجتماعی و روانی فناوری اطلاعات روی انسان


چکیده[ویرایش]

تکنولوژیهای جدید همیشه از نظر تاریخی عوامل قدرتمندی بوده که باعث تغییرات در ساختار جامعه و وضعیت زندگی انسان شده است. این امر به ویژه در مورد فناوری اطلاعات به صورت عمومی و انفورماتیک به طور خاص وجود دارد. در حالیکه بسیاری از این جملات برای جامعه مفید خواهند بود، انفورماتیک ممکن است تهدیدی برای زندگی ما در آینده به حساب بیاید. این مقاله برای اولین بار سناریو برای تغییرات تکنولوژیکی و اجتماعی ارائه می‌کند و سپس به بررسی عواقب احتمالی در اشتغال در ساختار تولیدی وآموزش و پرورش و بحث در خانواده و تأثیر در خانه و زندگی فرد می‌پردازد.

در نهایت، نویسنده جمع‌بندی می‌کند که تأکید بر اهمیت مشارکت اجتماعی در توسعه انفورماتیک به نفع جامعه است.

یکی از خصوصیات چشمگیر جهان مدرن شدت توسعه تکنولوژی در بسیاری از جنبه‌های فردی، جمعی و رفتارهای بین‌المللی است. این عاملها به خصوص در سالهای اخیر بیشتر احساس می‌شود، سرعت توسعه فناوریهای مدرن به خصوص انفورماتیک.

از ابتدای تاریخ، تکنولوژیهای جدید معموران قدرتمندی بودند که تغییراتی را در ساختار جامعه و شرایط زندگی بشریت به وجود آوردند. توسعه کشاورزی، به عنوان اولین انقلاب تکنولوژیکی در تاریخ انسان اهمیت قبیله‌ها را برای انسانها ضعیف و موقعیت خانواده را قوی کرد. تکنولوژی‌ها همجون کشاورزی، متالوژی، ذوب فلزات و ... همگی از این وضعیت پیروی می‌کنند.

یکی از تکنولوژیهای انقلابی در قرون وسطی که هنوز هم تأثیرات شگرفی بر زندگی انسان دارد، تکنولوژی چاپ بود. این نمونه ابتدایی تکنولوژی اطلاعات کتابها را در طبقه‌های مختلف مردم تقسیم کرد و اجازه اشتراک دانسته‌ها و مسائل را فراهم کرد.

تکنولوژی اطلاعات[ویرایش]

از زمان اختراع چاپ، تکنولوژی اطلاعات نقش مهمی در پیشرفت جامعه ایجاد کرد. در نیمه دوم قرن ۲۰ ام شاهد پیشرفتهای شگرفی در میکروالکترونیک و پردازش اطلاعات بودیم.

از زمان اختراع ترانزیستورها در سال ۱۹۴۸ صنعت الکترونیک و به ویژه کامپیوتر (که عامل اساسی افزایش توانایی برای نصب عملیاتهای منطقی بر روی تک چیپها بود) دچار تحولی عظیم شد. اولین کامپیوتر دیجیتالی به اسم انیاک در سال ۱۹۴۵ ساخته شد و شامل ۱۸۰۰۰ لامپ خلأ به وزن ۳۰ تن بود. لامپهای خلأ به طور متوسط در هر ۷ دقیقه به مشکل می‌خوردند. امروزه قدرت محاسباتی مشابه این کامپیوتر در یک مدار مجتمع (IC) به اندازه یک قند، جمع گردیده است. این پیشرفت تکنولوژی در ۴ نسل از ابزارهای میکروالکترونیک¬ به دست آمده که از یک ترانزیستور در هر چیپ در سال ۱۹۵۰ تا یک میلیون المان منطقی در یک چیپ در ۱۹۸۵ بهبود یافته است. در حال حاضر ما در نسل پنجم هستیم.

پیشرفتهای عظیمی که در تکنولوژی ارتباطات در این سالها اتفاق افتاده، مدیون پیشرفت چیپ‌های مجتمع است. کابلهای طولانی، که در سال ۱۹۴۰ توانایی حمل ۶۰ مکالمه تلفنی را داشتند، امروزه با سیستمهایی که توانایی حمل بیش از دویست هزار مکالمه تلفنی همزمان را دارند، جایگزین شده است. تجمیع اطلاعات تلفن و دیتا، یک محیط ارتباط کامپیوتری را ساخته که باعث پیشرفتهای تکلنولوژیکی و اجتماعی بزرگی می‌شود. امروزه فیبرهای نوری کاندیدهای جایگزینی برای کابلهای فلزی هستند که انتقال حجم وسیعی از اطلاعات را با هزین کم میسر می‌سازند.

نرم‌افزار، که در سالهای اولی فقط ۱۰ درصد از قیمت کل مجموعه را شامل می‌شدند، امروزه بخش اعظمی از قیمت کامپیوتر را شامل می‌شوند. پیشرفت مهندسی نرم‌افزار و سیستم‌های خبره، نوید سیستمهای کاربر پسند با استفاده از ابزارهای نوری و مکالمه‌ای می‌دهند.

انفجار اطلاعات[ویرایش]

اطلاعات، ظرفیت استفاده، پردازش و انتقال آن، تبدیل به منابع اصلی و مهم در جامعه مدرن امروز شده است. یکی از برتریهای اطلاعات اینست که با استفاده شدن، تمام نخواهد شد و با توزیع شدن از ارزش یا مقدار آن کاسته نخواهد شد حتی ممکن است افزایش یابد. در حال حاضر مجموع کل دانش انسان هر ۵ سال دوبرابر شده است که این عدد ۱۵۰ سال پیش هر ۵۰ سال بوده است. این بدین معنی است که کودکی که در سال ۲۰۰۰ به دنیا آمده، حدود ۹۰ درصد از دانش موجود در طول حیاتش ایجاد شده است.

جامعه موج سوم[ویرایش]

برخلاف چیزی که بیشتر مردم فکر می‌کنند، انتقال به نوع جدیدی از جامعه، نه تنها ریشه در پیشرفتهای تکنولوژی دارد، بلکه بر اساس خواست جامعه هم بوده است.

سناریو برای تغییرات تکنولوژی و جامعه[ویرایش]

بر اساس تاریخ، تغییرات تکنولوژیکی هیچگاه متوقف نمی‌شوند، در بدترین حالت، به وسیله عوامل اقتصادی یا جامعه، کند می‌شوند. ممکن است فکر کنیم پیشرفت تکنولوژی اطلاعات بر اساس توازنی از فشار تکنولوژی و خواست جامعه انجام می-شود. مثلاً صنعت در بیشتر کشورهای پیشرفته کاملاً بوسیله ربوت‌های مختلف کامپیوتری می‌شود، کارهای یک شرکت کاملاً اتوماسیون و بدون‌کاغذ می‌شود، نامه الکترونیکی کاملاً جای نامه کاغذی را در ارتباطات شخصی و اداری می‌گیرد، بیشتر جلسه‌های ما با تله کنفرانس انجام می‌شود، اکثر تحصیلات ما در خانه انجام می‌شود، اکنر بانک‌ها تمامی کارهایشان را بصورت الکترونیکی انجام می‌دهند، ...

نتیجه‌گیری[ویرایش]

انقلاب اطلاعات تغییرات اساسی در زندگی جامعه بشری داشته و این تغییرات در آینده هم تأثیرات مهمی در فرد، خانواده، همسایه، محیط‌های کاری، اوقات فراغت، تحصیلات، رفتارهای اجتماعی، تحویل خدمات پزشکی، ... خواهد گذاشت. خیلی زود، اکثر کشورها در شرایط اجتماعی-اقتصادی کاملاً متفاوتی (که در آن اطلاعت و دانش نقش بنیادی در تولید ثروت بازی می‌کند) زندگی می‌کنند. انتقال به این دوره با ریسک و فرصت‌های زیادی برای شخص و جامعه همراه است. تکنولوژی اطلاعات، باعث تزریق دانش جدید به جامعه شده و شغل‌ها و فعالیت‌های جدید فراوانی ایجاد می‌کند. این تغییرات از طرفی می‌تواند باعث کاهش حجم کار، افزایش اوقات فراغت، افزایش ارتباطات اجتماعی و از طرفی باعث خسته‌کننده شدن کارها، بی‌هویت کردن روابط و از بین رفتن فرهنگ و ... شود. این اتفاقات به فعال یا غیرفعال بودن ما – به عنوان فرد یا جامعه – در پیشرفت تکنولوژی اطلاعات بستگی دارد.